KESMETEPENİN TARİHİ GELİŞİMİ
Beldemizin tarihi M.Ö 4000 yıllarına kadar uzanmaktadır.. Kasabamızın yakın tarihine baktığımızda: Beldemizi MUSUL TELAFER BAYATLARI' Kurmuştur..BAYAT aşireti geniş bir TÜRKMEN oymağıdır.Kasabamızın eski adı “Mehmanlı” dır bu ad Misafir seven anlamına gelen ''Mihman'' kelimesinden türemiştir. Köyümüz bu aşiret mensuplarınca Telafer iyaziye nahiyesinden gelen BAYAT TÜRKMENLERİNCE 300 yıl önce kurulmuştur.Bu aşiretin Bir koluda MALATYA AKÇADAĞ MİHMANLI köyünde yerleşiklerdir.Günümüzde Bayat aşiretine mensup insanlar ikamet etmektedirler. Bilinen İlk yerleşenlerin hala kasabamızda yaşayan MAMETKİA'LAR olarak bilinen soyismi ŞAHİN ve YILDIRIM olan kabiliyedir.Ermeni köylerine Osmanlı tarafından Türkmen ve Kürt aşiretleri iskan edilmiştir.Köyümüzde bu köylerden birsidir. TÜRK-KÜRT kültürünü yaşayan bir köydür.BAYAT aşiretinin çoğunluğu Sünni İslam anlayışında olsada geçmişi Bektaşilik olan bir aşirettir. .            Şuan kasabamızın bulunduğu tepecikte.Roma devrine ait birçok anıt mezar vb.tarihi yerler bulunmaktadır.yazılı kaynakların da bulunduğu bu tarihi mekanlar ya tuvalet kuyusuna dönüşmüş yada üzeri doldurularak ev yapılmıştır. Kasabamız da kazmayı nereye vursanız tarih çıkıyor ama maalesef bu tarihi zenginlikler araştırma olmadığından pek tanınmıyor .. Çatal mağara M.Ö 4000 yıllarına uzanan tarihi geçmişi ile kasabamızın doğusunda bulunuyor Beldemizin  her evinde görülebilir büyüklüktedir.Çocukluğumuzda içerisindeki duvarda kadın heykeli kabartmasının olduğunu hatırlıyorum ama maalesef bu gitmemde o heykelin yerinde kesilerek alındığını gördüm.halkımızda tarihi değer yargısı oluşmadığından bu güzelim yer define avcılarının cirit oynadığı bir yer haline gelmiş, Tavaş sit alanı Tavaş piknik alanının hemen güneyinde bulunuyor bu sit alanında çeşitli devirlere ait tarihi kalıntılar vardır..Sit alanı Nihayet koruma altına alınmak amacıyla  telörgülerle çevriliyor...